We zijn vaak goed in benoemen wat er misgaat:
- Iemand levert te laat op? -> “Beter plannen.”
- Iemand neemt weinig initiatief? -> “Meer eigenaarschap tonen.”
- Iemand controleert alles? -> “Leren loslaten.”
Soms is dat precies wat gezegd moet worden. Duidelijkheid hoort bij leiderschap. Maar als je alleen corrigeert op gedrag, ben je vaak bezig met symptoombestrijding. Want hetzelfde gedrag kan verschillende oorzaken hebben.
Een medewerker die structureel te laat oplevert, heeft misschien geen planningsprobleem. Misschien is diegene perfectionistisch en durft zij niets op te leveren wat nog niet perfect is. Misschien zegt hij overal ja op en loopt het werk daardoor vast. Misschien is iemand onzeker en wacht te lang met hulp vragen. Of misschien zijn prioriteiten simpelweg niet scherp genoeg.
Zelfde gedrag -> Andere oorzaak -> Andere aanpak.
Daarom is goed leidinggeven meer dan zeggen wat anders moet. Het is ook scherp uitzoeken waar je precies op moet ingrijpen.
Dat is geen soft gedoe.
Begrijpen betekent niet goedpraten. Als afspraken niet worden nagekomen, moet je dat benoemen. Als gedrag het team belemmert, moet je ingrijpen. Als resultaten achterblijven, moet dat op tafel.
Maar als je wilt dat gedrag echt verandert, moet je verder kijken dan de buitenkant.
De betere vraag is niet alleen: “Waarom doe je dit niet anders?” Maar vooral: “Wat maakt dat dit patroon steeds terugkomt?”
Die vraag is niet zacht. Die vraag is scherp. Want je vraagt iemand niet alleen naar een verklaring, maar ook naar verantwoordelijkheid.
Sterk leiderschap combineert beide kanten:
“Dit is wat ik zie.” “Dit is het effect op het werk of het team.” “Dit moet anders.” “En ik wil begrijpen wat maakt dat dit blijft gebeuren, zodat we op de juiste plek ingrijpen.”
Alleen begrip tonen zonder duidelijke afspraken is slap. Maar alleen corrigeren zonder te begrijpen wat er speelt, is onhandig. Wie alleen corrigeert, krijgt misschien tijdelijke aanpassing. Wie beter diagnosticeert, vergroot de kans op echte verandering. Dus ja: wees duidelijk. Spreek aan. Stel grenzen.
Maar doe daarna het lastigere werk: zoek uit waarom het gedrag terugkomt.
Want daar zit meestal het echte ontwikkelpunt. Veel mensen lopen vroeg of laat een keer vast in hun carrière. En wil je als leidinggevende je mensen echt verder helpen, is mijn mening dat het enorm helpt om ook echt te begrijpen waarom ze dingen op een bepaalde manier doen.
Wie ik ben:
✔ 20+ jaar ervaring met complexe integraties
✔ Interim inzetbaar op directieniveau als COO, CIO of programmamanager)
✔ Focus op synergie, rust, structuur en meetbaar resultaat
✔ Flexibel inzetbaar, met heldere afspraken en marktconforme tarieven
Meer info over Robrecht Heukers