De Nederlandse overheid wil vanaf 2028 anders omgaan met gasvoorraden
Nu vult staatsbedrijf Energie Beheer Nederland delen van de seizoensopslag omdat commerciële partijen dat onvoldoende doen. Door veranderingen op de internationale gasmarkt is dat een kostbare constructie geworden. Het kabinet wil energiebedrijven daarom zelf verantwoordelijk maken voor een deel van de wintervoorraad en de overheid vooral inzetten voor een strategische noodreserve.
Voor managers is dit een interessant voorbeeld van procesherontwerp
Niet omdat ieder bedrijf met energievoorraden werkt, maar omdat vrijwel iedere organisatie processen heeft die ooit logisch zijn ingericht en vervolgens jarenlang blijven bestaan terwijl de omgeving verandert. Dat is een klassieke valkuil. We optimaliseren de uitvoering van het bestaande proces, terwijl de fundamentelere vraag zou moeten zijn: is dit proces nog wel ontworpen voor de werkelijkheid van vandaag?
Bij de gasopslag is die werkelijkheid wezenlijk veranderd
Nederland was ooit een grote gasproducent, terwijl tegenwoordig veel gas als lng via de internationale markt binnenkomt. Ook de Europese regels zijn gebaseerd op opslagcapaciteit, waardoor Nederland met zijn relatief grote opslagplaatsen een zware verplichting draagt. Het kabinet wil daarom toe naar een wintervoorraad die beter aansluit bij het daadwerkelijke gebruik.
Die manier van denken is direct toepasbaar op bedrijfsprocessen.
Kijk bij een procesverbetering niet alleen naar wachttijden, handelingen en automatiseringsmogelijkheden. Controleer eerst de oorspronkelijke aannames. Waarom hebben we deze voorraad? Waarom zit deze goedkeuring erin? Waarom doet deze afdeling deze stap? Welk risico probeerden we ermee te beheersen?
Controleer de validiteit van bestaande uitgangspunten
Mijn ervaring is dat juist daar veel verbeterpotentieel zit. Een controle die tien jaar geleden noodzakelijk was, kan door betere data overbodig zijn geworden. Een voorraadniveau kan gebaseerd zijn op levertijden die niet meer bestaan. Een rapportage kan iedere maand worden geproduceerd terwijl niemand er nog een besluit op baseert.
Nulbasis-review aanpak
Een handige aanpak is daarom om processen periodiek een nulbasis-review te geven: ontwerp het proces alsof je vandaag opnieuw zou beginnen. Vergelijk dat ontwerp vervolgens met de huidige werkwijze. Het verschil laat vaak scherper zien waar verspilling zit dan nóg een optimalisatieronde.
Normale bedrijfsvoering en uitzonderlijke omstandigheden
Tegelijkertijd moet je onderscheid maken tussen normale bedrijfsvoering en uitzonderlijke omstandigheden. Het kabinet doet dat met commerciële seizoensopslag tegenover een publieke strategische reserve van 5 TWh, bedoeld voor ernstige verstoringen. Rijksoverheid Ook organisaties hebben baat bij zo’n onderscheid: ontwerp het standaardproces voor normaal gebruik en organiseer apart hoe je uitzonderingen en crises opvangt.
Een efficiënt proces is niet het proces dat jarenlang steeds sneller is gemaakt. Het is het proces waarvan regelmatig opnieuw is vastgesteld dat het nog steeds het juiste proces is.